W tym roku nauczyciele zatrudnieni w pełnym wymiarze etatu otrzymają 2723,40 zł brutto tytułem nauczycielskiego świadczenia urlopowego. To o 306,26 zł więcej niż w roku ubiegłym. Wypłata świadczenia nastąpi do końca sierpnia 2025 r.

 Kto otrzyma świadczenie?
Świadczenie przysługuje wszystkim nauczycielom – niezależnie od formy zatrudnienia – proporcjonalnie do wymiaru etatu oraz okresu zatrudnienia w roku szkolnym 2024/2025.

 Zasady opodatkowania
Świadczenie nie podlega składkom ZUS, ale zgodnie z przepisami podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym (stawka 12%).

 Dodatkowe informacje
• Prawo do świadczenia mają również nauczyciele początkujący, zatrudnieni na czas określony i na zastępstwo.
• Okresy zwolnień lekarskich, urlopu zdrowotnego czy zawieszenia nie pomniejszają świadczenia – ważne jest pozostawanie w stosunku pracy.
• Jedynie urlop bezpłatny obniża wysokość wypłacanej kwoty.

 Ważne: otrzymanie świadczenia urlopowego nie wyklucza możliwości uzyskania dodatkowego wsparcia z ZFŚS – tzw. „wczasów pod gruszą”, które przyznawane są na podstawie sytuacji materialnej i rodzinnej pracownika.

 Świadczenie wypłacane jest zgodnie z art. 53 ust. 1 i 1a Karty nauczyciela, z odpisu na zakładowy fundusz świadczeń socjalnych.
———
Źródło: https://wskazniki.gofin.pl/8%2C289%2C1%2Cswiadczenie… 

XIV Walne Zebranie Delegatów Katowice 2025

Zakaz smartfonów w szkołach? Większość Polaków mówi: tak – ale pod jednym warunkiem

Choć korzystanie z telefonów komórkowych przez uczniów jest już ograniczane w wielu polskich szkołach – zazwyczaj poprzez zapisy w statutach – obecnie brak jest jednolitych, ogólnokrajowych regulacji w tej sprawie. Czy to się wkrótce zmieni? Wyniki najnowszego badania przeprowadzonego przez Centrum Badania Opinii Społecznej (CBOS) wskazują, że społeczne oczekiwania są jednoznaczne.

 Co sądzą Polacy?
 73% badanych opowiada się za wprowadzeniem zakazu korzystania ze smartfonów w szkołach.
 W tym aż 47% udzieliło odpowiedzi „zdecydowanie tak”, a 26% „raczej tak”.
 Przeciwnikami takiego zakazu jest jedynie 21% badanych, z czego tylko 7% wyraziło zdecydowaną dezaprobatę.
 71% respondentów popiera wprowadzenie ogólnopolskich, jednolitych zasad dotyczących korzystania ze smartfonów przez uczniów.

 Co mówią dane w szerszym kontekście?
CBOS przeanalizował również, jak odpowiedzi na te dwa pytania pokrywają się wśród respondentów:

 56% badanych popiera zarówno zakaz smartfonów w szkołach, jak i jego uregulowanie na poziomie ogólnokrajowym.
 13% nie chce żadnych ograniczeń – ani zakazu, ani centralnych przepisów.
 16% popiera zakaz, ale uważa, że każda szkoła powinna samodzielnie ustalać jego formę.
 8% jest przeciwnych ujednolicaniu zasad, niezależnie od treści regulacji.

 Kto popiera zakaz, a kto jest sceptyczny?
 Obecność dzieci w gospodarstwie domowym nie wpływa znacząco na opinie dotyczące zakazu.
 Kluczowy okazuje się wiek – osoby 55+ (szczególnie powyżej 64 lat) najczęściej popierają wprowadzenie ograniczeń.
 W grupie wiekowej poniżej 25 lat przeważają przeciwnicy zakazu.
 Poglądy polityczne nie mają istotnego wpływu na opinie – temat ten łączy osoby o różnych przekonaniach.

 Co dalej?
Na ten moment to dyrektorzy szkół, rady pedagogiczne i rady rodziców ustalają zasady korzystania z telefonów na terenie placówki. Jednak w świetle rosnącego poparcia społecznego dla jednolitych rozwiązań, możemy spodziewać się, że temat ten wróci do debaty publicznej – a być może i na legislacyjne biurka.

Warto zatem już dziś zastanowić się:
 Jakie są realne korzyści, a jakie zagrożenia związane z obecnością smartfonów w szkolnej rzeczywistości?
 Czy szkoła powinna być przestrzenią wolną od cyfrowych rozpraszaczy, czy miejscem świadomego i kontrolowanego ich wykorzystywania?
 A przede wszystkim – jak zapewnić, by technologia wspierała edukację, a nie ją zakłócała?

Ten „jeden warunek”, o którym mowa w tytule, to oczekiwanie wprowadzenia jednolitych przepisów obowiązujących we wszystkich szkołach w Polsce.
————-
Na podstawie: Badanie CBOS przeprowadzono w dniach 6–16 marca 2025 r. na próbie 1047 pełnoletnich mieszkańców Polski. Respondenci mogli wybrać jedną z trzech metod udziału: wywiad bezpośredni (CAPI), telefoniczny (CATI) lub internetowy (CAWI). 

„Autonomia” na niby, czyli jak udawać, że dajemy nauczycielom wolność

Minister Nowacka zapowiada ewaluację nieobowiązkowych prac domowych. Padają piękne słowa o autonomii nauczyciela, dobrostanie ucznia, prawie do odpoczynku. Tylko że im więcej tych okrągłych zdań, tym wyraźniej widać jedno: brak spójności, brak zrozumienia realiów i brak odwagi, by przyznać się, że decyzja była czysto PR-owa.

I wtedy pada cytat, który doskonale podsumowuje całą tę fikcję:
„To, że praca domowa jest nieoceniana, nie oznacza, że ma jej nie być, że nauczyciel nie może namawiać uczniów – stosując przecież dobrze im znane metody perswazyjne – do tego, żeby młodzież jak najlepiej się uczyła.”

Naprawdę? Teraz mamy jako nauczyciele „namawiać”, „perswadować”, „motywować”, ale bez żadnych narzędzi, bez wsparcia, bez prawa do jasnego egzekwowania efektów pracy ucznia? W tej wersji rzeczywistości nauczyciel nie jest już autorytetem – staje się sprzedawcą wiedzy, który musi umieć „dobrze sprzedać” coś, co kiedyś było normalnym elementem procesu edukacyjnego.

A co z uczniem? Dostaje sygnał: możesz coś zrobić, ale nie musisz. Zrób, bo pani cię ładnie poprosi. A jak nie zrobisz – to też OK. Brzmi jak recepta na pogłębianie nierówności i chaos, nie jak świadoma polityka edukacyjna.

Może czas przestać traktować szkołę jak poligon do PR-owych eksperymentów? Bo nauczyciele to nie kuglarze, a uczniowie to nie publiczność, którą trzeba „przekonać”, żeby chciała się uczyć.
————-
Na podstawie: Radio ZET/ PAP
Foto: PAP / Artur Reszko

Budujemy dom od… dymu. Czyli jak wygląda polska reforma edukacji

Polska szkoła od lat przypomina dom, który ktoś usiłuje zbudować, zaczynając od dymu z komina. Bez fundamentów, bez planu, bez narzędzi. A potem wszyscy się dziwią, że przecieka i wali się od pierwszego podmuchu wiatru.

Szkoła stała się wygodnym chłopcem do bicia. Gdy coś idzie nie tak — winna szkoła. Gdy dzieci są przeciążone — szkoła. Gdy nie potrafią współpracować — szkoła. Gdy społeczeństwo się rozjeżdża — szkoła.

A przecież ona, ta biedna, zmęczona instytucja, wciąż ma w sobie potencjał. Tylko że ten potencjał trzeba pielęgnować — a nie zakopywać pod kolejnymi absurdami: zakazem zadawania prac domowych, fikcyjnymi reformami, papierowymi kompetencjami i biurokratycznym kneblem.

 Jarosław Pytlak mówi wprost: „jestem certyfikowanym malkontentem tej reformy”. I trudno się dziwić. Reforma, która pomija nauczyciela jako człowieka, nie ma prawa się udać. Mamy rozbudowaną podstawę programową, ale nie mamy kredy. Wspaniałe profile absolwentów, ale nauczyciel biega między trzema szkołami, żeby zapłacić rachunki. Mówimy o sprawczości ucznia, ale każda inicjatywa wymaga dorosłego nadzoru, bo system nie ufa nikomu.

 Co trzeba zrobić?

 Zapewnić godne warunki pracy. Tylko tyle i aż tyle.
 Ograniczyć biurokratyczne absurdy.
 Dać nauczycielowi autonomię z prawdziwego zdarzenia, a nie wolność do wypełniania kolejnych tabelek.
 Przestać udawać, że słuchamy nauczycieli, jeśli i tak wszystko jest już przesądzone.
 Przekazać oświatę w ręce ekspertów, a nie PR-owców.

 Dziś pytanie nie brzmi: jak uczyć dzieci współpracy, sprawczości, krytycznego myślenia. Tylko: czy szkoła sama jeszcze umie być sprawcza? Czy system nie zabił w niej ducha?

Może czas przestać zmieniać szkołę — i po prostu pozwolić jej działać.
——-
Źródło: Magdalena Konczal, Nie zaczyna się budować domu od komina. A tak wygląda obecna reforma oświaty / Strefa Edukacji, 30.03.2025 r.
https://strefaedukacji.pl/nie-zaczyna…/ar/c5p2-27412947 

Zmiany w Karcie Nauczyciela – projekt nowelizacji przekazany do konsultacji społecznych

Ministerstwo Edukacji Narodowej przedstawiło do konsultacji społecznych projekt nowelizacji Karty Nauczyciela. Dokument zawiera propozycje zmian, które były już wcześniej sygnalizowane podczas prac grup roboczych zespołu ds. pragmatyki zawodowej nauczycieli.

Wszystko wskazuje na to, że wiele z rozwiązań wypracowanych przez zespół ds. pragmatyki zawodowej nauczycieli zostanie wdrożonych. Część przepisów wejdzie w życie od 1 września 2025 r., a część – od 1 stycznia 2026 r.

Poniżej przedstawiamy pełne, merytoryczne zestawienie zmian zaproponowanych w projekcie:

 Zatrudnienie i awans zawodowy

 Skrócenie zatrudnienia początkujących nauczycieli na czas określony z 2 lat do 1 roku.
 Zmiany w ocenie pracy i awansie zawodowym w związku ze skróconym okresem zatrudnienia.
 Wzmocnienie roli mentora: określenie liczby godzin i udział w komisji obserwującej zajęcia.
 Wydłużenie czasu na ocenę pracy oraz obowiązek uzasadnienia każdego kryterium.
 Możliwość oceny po przeniesieniu lub rozwiązaniu stosunku pracy.
 Dostosowanie przepisów dla nauczycieli pełniących funkcję dyrektora.
 Doprecyzowanie zasad zatrudniania na czas określony (organizacja pracy, zastępstwa).

 Godziny ponadwymiarowe i wynagrodzenia

 Jasne zasady zachowania/utraty prawa do wynagrodzenia za niezrealizowane godziny.
 Ujednolicone rozliczanie godzin ponadwymiarowych i zastępstw we wszystkich szkołach.
 Nowe przesłanki przydzielania godzin ponadwymiarowych (także gdy brak programu).
 Termin wypłaty zmiennych składników wynagrodzenia przesunięty do 5. dnia miesiąca.
 Zakaz zastępstw w ramach obowiązkowego pensum.

 Pensum i czas pracy

 Ujednolicenie pensum nauczycieli praktycznej nauki zawodu do 18 godz.
 Możliwość przydzielania im więcej niż ½ etatu godzin ponadwymiarowych.
 Doprecyzowanie zasad rozliczania pensum przy zmiennym planie zajęć.

 Nagrody, odprawy i świadczenia

 Nagroda jubileuszowa: 300% wynagrodzenia po 40 latach, 350% po 45 latach.
 Doprecyzowanie zasad finansowania nagród za osiągnięcia dydaktyczne.
 Wyższe odprawy emerytalne i kompensacyjne: 2 miesiące po 10 latach, 3 miesiące po 15 latach, 6 miesięcy po 20 latach.

 Zdrowie i urlopy

 Częściowy powrót urlopu dla poratowania zdrowia – dla nauczycieli na mniej niż rok przed emeryturą.
 Ułatwienie skorzystania z pierwszego urlopu zdrowotnego – usunięcie niejasnego warunku ciągłości zatrudnienia.

 Ochrona zatrudnienia

 Wprowadzenie 4-letniej ochrony przedemerytalnej dla nauczycieli mianowanych.

 Systemowe i organizacyjne

 Ograniczenie roli wojewody wobec kuratorów w zakresie komisji dyscyplinarnych.
 Rozszerzenie prawa do świadczenia kompensacyjnego – także dla nauczycieli z CKZ i placówek doskonalenia.
 Możliwość przedłużenia powierzenia funkcji dyrektora szkoły lub placówki.
 Rozszerzenie źródeł danych w monitoringu losów absolwentów.
 Zmiany w ustawie o systemie informacji oświatowej.

 Podsumowanie

Proponowana nowelizacja Karty Nauczyciela to jeden z najobszerniejszych pakietów zmian w ostatnich latach. Przewidziane rozwiązania są liczne, wielowątkowe i w dużej mierze długo oczekiwane przez środowisko oświatowe. Wstępnie oceniamy je jako korzystne, jednak obecnie prowadzimy szczegółową analizę projektu – wkrótce przedstawimy nasze merytoryczne stanowisko. 

Gdy w kwietniu 2024 roku MEN ogłosiło koniec obowiązkowych prac domowych w klasach 1-3 oraz ich „dobrowolność” w starszych rocznikach, miało to być remedium na przeciążenie uczniów i narastające konflikty w domach. Dziś, po roku, coraz więcej głosów – zarówno od rodziców, jak i nauczycieli – dowodzi, że zamiast poprawy dostaliśmy chaos i spadek poziomu nauczania.

 Zamiast ulgi – frustracja rodziców

– „Myślałam, że znikną awantury, a wróciły w nowej formie” – mówi Monika, mama siódmoklasistki. – „Córka przestała cokolwiek robić, bo wie, że nie musi. Tłumaczę, proszę, a ona odpowiada: ‘to nieobowiązkowe’”.

To nie jest odosobniony przypadek. Wielu rodziców przyznaje, że bez „przymusu” szkoły, dzieci zupełnie przestały się uczyć w domu. Dla części rodzin oznacza to codzienną walkę o najprostsze rzeczy: powtórkę materiału, przeczytanie lektury, przygotowanie się do sprawdzianu.

 Fakty: spadek umiejętności i brak systematyczności

Dyrektorzy szkół mówią o dramatycznym spadku poziomu. – „Uczniowie nie ćwiczą, nie powtarzają materiału. To, czego nie utrwala się w domu, błyskawicznie wypada im z głowy” – mówi dyrektor Miciuk z Lublina.

Nauczyciele przyrody zwracają uwagę, że nawet podstawowa wiedza „z regionu” została zapomniana. – „Kiedy zapytałam, co to jest gołoborze, nikt nie wiedział, choć mieszkamy w Świętokrzyskiem” – opowiada nauczycielka Julki.

 Polaryzacja – dzieci z „dobrych domów” poradzą sobie, reszta zostaje w tyle

Zniesienie obowiązku odrabiania lekcji najbardziej uderzyło w uczniów bez solidnego wsparcia w domu. Tam, gdzie rodzice są zapracowani lub nie potrafią pomóc dziecku z materiałem, szkoła przestała pełnić swoją kontrolną rolę.

– „Moje dziecko bez systematycznych prac domowych zniknęło w TikToku. Nie mam złudzeń, że bez odgórnego nakazu samo wróci do książki” – mówi mama piątoklasistki z mniejszej miejscowości.

– „Kiedyś praca domowa była pretekstem do powtórki. Teraz w wielu rodzinach zniknęła razem z jakimkolwiek utrwalaniem wiedzy” – podkreśla Małgorzata, nauczycielka wczesnoszkolna z Olsztyna.

 Nauczyciele kombinują, rodzice improwizują

Reforma wymusiła na nauczycielach i rodzicach tworzenie „obejść”. – „Nie mogę zadać pracy domowej, więc ‘urywam temat’ i proszę o dokończenie w domu” – przyznaje Małgorzata. Patryk z Lublina wprowadził domowy rygor: codzienne powtórki bez względu na to, czy szkoła coś zadawała, czy nie.

Tyle tylko, że nie wszyscy rodzice mogą sobie na to pozwolić.

 Brak pomysłu na alternatywę

Zamiast zreformować jakość prac domowych – uczynić je krótszymi, ciekawszymi i bardziej angażującymi – MEN po prostu usunęło je z programu. Efekt? Szkoła oducza systematyczności, a uczniowie zaczynają lekceważyć własną edukację.

– „Wielu z nich nie przynosi lektur, nie zna podstaw, bo przyzwyczaili się do myśli, że ‘i tak nic im za to nie grozi’” – mówi Bartek, polonista z Łodzi.

 Reforma oderwana od realiów

W dużych miastach dzieci mogą korzystać z dodatkowych zajęć i korepetycji. W mniejszych miejscowościach, gdzie często jedyną formą „pracy nad sobą” była dotąd obowiązkowa praca domowa, dziś wielu uczniów zostaje bez wsparcia i bez motywacji.

– „W małych gminach prace domowe były jedyną szansą, by dziecko coś systematycznie robiło po lekcjach” – mówi nauczycielka z woj. podkarpackiego.

 Rodzice: system nie uczy odpowiedzialności

– „Kiedy dziecko wie, że nikt go z niczego nie rozliczy, uczy się kombinowania, a nie pracy” – uważa mama szóstoklasisty z Krakowa. – „Dzieci potrzebują jasnych zasad i granic. Reforma je zniosła, ale nie stworzyła nic w zamian”.

 Podsumowanie.

Rok bez prac domowych miał przynieść ulgę uczniom i rodzinom, ale w rzeczywistości pogłębił chaos. Szkoła straciła wpływ na nawyki dzieci, a nierówności edukacyjne się pogłębiły. Odejście od bezrefleksyjnego zadawania „suchych” zadań – tak, to byłby krok w dobrą stronę. Ale całkowita rezygnacja z systematycznej pracy w domu? To strzał w kolano.

 A jakie są Państwa doświadczenia po roku tej „reformy”?
——–
Źródło: Aleksandra Pucułek, „Rok bez prac domowych. ‘Córka płakała, teraz ja płaczę’”, Radio ZET, 21 marca 2025.

MEN potwierdza: Ocena zachowania zniknie ze szkół. Co dalej z ocenianiem uczniów?

Ministerstwo Edukacji Narodowej oficjalnie potwierdziło w rozmowie z WP Parenting, że od 2026 roku z polskich szkół ma zniknąć ocena zachowania. To część szerszej reformy systemu edukacji, która – jak podaje „Newsweek” – budzi niemałe kontrowersje zarówno wśród nauczycieli, jak i rodziców.

Zamiast klasycznej oceny na świadectwie uczniowie mają otrzymywać opisowe informacje o swoim zachowaniu, przygotowywane wspólnie z nauczycielami. Okres przejściowy przewidziany jest na najbliższe lata – do 2026 roku ocena zachowania nadal będą obowiązywać, ale równolegle szkoły zaczną wdrażać nowy system ocen opisowych.

 Po co ta zmiana?

MEN, powołując się na rekomendacje ekspertów z Instytutu Badań Edukacyjnych, argumentuje, że obecny system nie spełnia swojej roli. Oceny zachowania często nie oddają rzeczywistej postawy ucznia, a raczej jego umiejętność dostosowywania się do szkolnych reguł. Nowe rozwiązanie ma „zmniejszyć presję” i „lepiej kształtować postawy społeczne”.

Ale czy rzeczywiście tak będzie? W założeniu, uczeń – pod opieką nauczyciela – ma samodzielnie analizować swoje zachowanie i opisywać je w ramach nowego modelu oceniania. Zmiany te, jak podkreśla Kacper Lawera z Departamentu Komunikacji MEN, mają być wprowadzane stopniowo, w ścisłej konsultacji ze środowiskiem nauczycielskim.

 Nauczyciele: „Znowu więcej biurokracji i chaosu”

Wśród nauczycieli z kolei pojawiają się głosy o rosnącym obciążeniu obowiązkami administracyjnymi. – „Zamiast skupić się na pracy wychowawczej i dydaktycznej, będziemy siedzieć godzinami nad opisami, które i tak mogą być różnie interpretowane przez rodziców i samych uczniów” – komentuje nauczycielka cytowana przez „Newsweek”.

Część pedagogów nie kryje też obaw, że system ocen opisowych stanie się kolejnym narzędziem do unikania konfliktów i „rozmywania” problemów wychowawczych. – „Zamiast reagować stanowczo na niewłaściwe zachowania, szkoła może zostać zmuszona do łagodzenia przekazu w opisach, aby nikogo nie urazić” – dodaje jeden z wychowawców.
—————-
Źródło: https://parenting.pl/ze-szkoly-ma…/7137107979143808a

Minister Barbara Nowacka zapowiada zmiany w programie wychowania fizycznego – lekcje mają nie tylko rozwijać sprawność fizyczną uczniów, ale też przygotowywać ich do działania w sytuacjach kryzysowych. Na zajęciach z WF ma pojawić się element obrony cywilnej. To odpowiedź na rosnącą potrzebę budowania wśród młodzieży umiejętności przetrwania i reagowania w trudnych okolicznościach.

 Nowa podstawa programowa, opracowywana we współpracy z Ministerstwem Obrony Narodowej, ma wzmocnić nie tylko wytrzymałość fizyczną, ale także kompetencje związane z bezpieczeństwem i odpornością psychiczną. Minister Nowacka zaznacza, że w obliczu współczesnych wyzwań młodzi ludzie muszą być lepiej przygotowani do różnych scenariuszy, które mogą ich spotkać w życiu – zarówno w kontekście zagrożeń militarnych, jak i sytuacji kryzysowych w codziennym otoczeniu.

 Sami nauczyciele WF patrzą na pomysł z umiarkowanym optymizmem. Większość zgadza się, że to krok w dobrym kierunku, jednak podnoszą ważny temat przygotowania kadry. Podkreślają, że zanim na dobre ruszy nowy program, potrzebne będą konkretne szkolenia i warsztaty, które umożliwią im efektywne prowadzenie zajęć z elementami obrony cywilnej.

 Niektórzy wuefiści zauważają także praktyczne trudności – jak dostępność obiektów do ćwiczeń takich jak strzelectwo czy zajęcia z taktyki. Ale pomysł, by młodzież zyskała nowe umiejętności, które mogą się przydać w realnym życiu, spotyka się z szerokim poparciem.

 A to nie wszystko. Do końca roku w każdej skrzynce pocztowej znajdzie się Poradnik kryzysowy, przygotowany przez ekspertów z MSWiA, MON i Rządowego Centrum Bezpieczeństwa. Publikacja ma pomóc obywatelom przygotować się na sytuacje takie jak przerwy w dostawach prądu, klęski żywiołowe czy inne zagrożenia. Standardem ma być gotowość każdego gospodarstwa domowego do samodzielnego przetrwania przez minimum 72 godziny.

 W poradniku znajdziemy m.in. informacje o alarmach i sygnałach ostrzegawczych, zasadach pierwszej pomocy, zabezpieczeniu domu, zapasach żywności i wody, a także opiece nad zwierzętami w czasie kryzysu.
,,Korzystamy z doświadczeń naszych partnerów z Europy, przede wszystkim ze sprawdzonych modeli szwedzkich” – podkreśla Władysław Kosiniak-Kamysz.
————
Źródło: Joanna Zajchowska, „Zmiany w lekcjach WF. Nauczyciele mają jedno ‚ale’”, Wirtualna Polska // Radio dla Ciebie